U EVROPU STIGAO IZ AFRIKE Uhapšen bivši legionar, osumnjičen da je režirao najveći politički potres na Balkanu

Foto: Printscreen

Grupa jako podsjeća na ruske plaćenike iz mreže Wagner, koje je vodio poginuli bivši saveznik Vladimira Putina Jevgenij Prigožin. Na čelu im je Horaţiu Potra, koji negira povezanost s Wagnerom, a s još 20 ljudi uhapšen je u nedjelju pod optužbom da su planirali izazivati nerede zbog odluke Ustavnog suda da poništi prvi krug izbora u kojem je pobijedio Georgescu.

Potra, bivši pripadnik francuske Legije stranaca, s nekolicinom naoružanih muškaraca uhapšen je u nedjelju u Ploiești, gradu 80 kilometara udaljenom od rumunske prijestonice. Kandidat Georgescu isprva je negirao da ga poznaje. Međutim, čini se da se samo dan prije Georgescu susreo s nekima od uhapšenih na ranču Jbara Horses blizu Bukurešta. Tamo je kandidat učio jahati, a tamo je i snimio neke od filmova koje je tokom predsjedničke kampanje objavljivao na TikToku.

Ta društvena mreža u središtu je oluje koja se podigla nakon što je Georgescu, dotad gotovo nepoznat javnosti, dobio najveći broj glasova na izborima. Istražioci sumnjaju da je TikTok algoritamski favorizirao Georgescua i da iza toga stoje strani akteri, iz Moskve. A sada su se u sve upleli vojni plaćenici.

Georgescu poriče da je blizak s Potrom. “Ne sjećam se kad sam ga posljednji put vidio, a na ranču sam u subotu bio na obuci jahanja. A to ne znači da se održao sastanak o kojem se piše”, ustvrdio je Georgescu (62), koji ne negira da poznaje neke bivše članove Legije stranaca.

Prema informacijama koje je objavio FT, Potra je bivši legionar koji je bio u DR Kongu kao vojni “ugovorni radnik”. Pripadnici rumunskog vojnog kontingenta koji djeluju u toj zemlji nazivaju se Romeima. Iako je u njegovu domu pronađeno dva miliona evra u gotovini, Potra je s policijskim uređajem za praćenje pušten iz pritvora. Dok čeka suđenje, zabranjeno mu je učestvuje u javnim okupljanjima.

Njegov advokat odbio je rumunskim medijima komentarisati porijeklo tolike količine gotovine. Ali Potra će, u svakom slučaju, odgovarati za 20.000 evra u gotovini koji su uz puške, mačete, noževe i profesionalni dron pronađeni u njegovu automobilu. Vjeruje se da su ta sredstva bila namijenjena za podsticanje nereda i plaćanje pojedincima koje će za to angažovati. Prema riječima njegovog advokata, Potra je u Rumuniju “upravo” doletio iz Konga te je bio na putu svojoj djeci koja žive u Bukureštu.

Potra se ranije ove godine kandidovao za gradonačelnika rodnoga grada Mediașa, a objavio je tada da ima niz nekretnina te 15 kilograma zlatnih poluga u vrijednosti većoj od od milion dolara. “Svi se pitaju je li povezan s kampanjom kandidata Georgescua. Ali optužnica protiv njega ne bavi se time. On bi vjerojatno glasao za Georgescua, ali to nije zločin”, poručuje njegov advokat..

Adina Marincea, istraživačica u Nacionalnom institutu za istraživanje holokausta Elie Wiesel, smatra da je Potra, osim što je vojnik, ideološki izrazito opredijeljen te da on i njegova mreža mogu mobilizovati značajan broj ljudi u Rumuniji. Osim toga, čini se da imaju i veze u Pravoslavnoj crkvi, sigurnosnim službama i ultranacionalističkom dijelu biračkog tijela.

Mnogi mediji osvrću se na činjenicu da Potra liči Jevgeniju Prigožinu. Bio veoma aktivan u Kongu, ali još prije je negirao povezanost s ruskom plaćeničkom vojskom koja djeluje po svijetu, u prvom redu štiteći i promovišući ruske interese u Africi. Nakon što je služio u Legiji stranaca, Potra je bio tjelohranitelj nizu političkih ličnosti, uključujući katarskog emira, te je osnovao vlastitu kompaniju. Protekle dvije godine proveo je u Kongu kao podrška kongoanskim vojnim jedinicama koje se bore protiv pobunjeničkih grupa iz kojih stoji Ruanda. Vjeruje se da je ispod sebe imao 900 ljudi. Tvrdio je da u toj srednjoafričkoj republici nema Wagnera te da on nije povezan s tom grupom.

Stručnjaci kažu kako je Rumunija bila plodno tlo za regrutaciju plaćenika. Nakon francuske najveća je rumunska jedinica u Legiji stranaca, tvrdi Bogdan Gârbovan, predsjednik udruženja veterana u Rumuniji. U slične grupacije, kaže Marincea iz Instituta Elie Wiesel, muškarci ulaze jer dijele macho kulturu i ultranacionalističke stavove, jaka je i vjerska konotacija, a vlasti ne interveniraju.

“Službe ne djeluju, a vlasti umanjuju prijetnju kako bi sačuvale obraz. Fascinacija fašističkim figurama postoji jer se time legitimira političko nasilje i ubistva zvaničnika koje procjene kao korumpirane. Ove paravojne grupe nasilje smatraju političkom taktikom”, poručila je Marincea.